วิธีการกำจัดเห็บออกจากแมวอย่างปลอดภัยและถูกวิธี
คู่มือสำหรับเจ้าของเเมว เพื่อปกป้องเเมวของคุณให้ปลอดเห็บ แมวต้องการความช่วยเหลือจากเราเพื่อให้ร่างกายของพวกเขาปลอดจากเห็บ เพราะเมื่อเห็บได้ไต่ขึ้นมาบนตัวของแมวแล้ว พวกมันจะมุดเข้าไปในขนและฝังตัวยึดเกาะกับผิวหนังอย่างรวดเร็ว เห็บไม่ได้เป็นเพียงแค่ปรสิตที่น่ารำคาญสำหรับแมวบ้านเท่านั้น แต่พวกมันยังสามารถ นำโรคร้ายต่างๆ มาสู่แมวได้อีกด้วย ในคู่มือนี้ เราจะอธิบายอย่างละเอียดว่าโรคร้ายเหล่านั้นคืออะไร และคุณจะสามารถปกป้องแมวของคุณจากเห็บและโรคแทรกซ้อนต่างๆ ที่ตามมาได้อย่างไรด้วยวิธีที่ดีที่สุด
"ฤดูเห็บ" คือช่วงไหนกันแน่ ความเข้าใจผิดที่พบบ่อย: หลายคนเชื่อว่าฤดูเห็บจะเริ่มต้นในฤดูใบไม้ผลิเมื่ออากาศเริ่มอุ่นขึ้น ความจริง: ฤดูเห็บคือ "ตลอดทั้งปี" ในปัจจุบัน ฤดูกาลของเห็บไม่ได้จำกัดอยู่แค่ช่วงเวลาใดเวลาหนึ่งอีกต่อไป ด้วยการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ (Climate Change) และการเกิดขึ้นของเห็บสายพันธุ์ใหม่ๆ ทำให้ความเสี่ยงที่จะถูกเห็บกัดได้ขยายเวลาออกไปเกือบตลอดทั้งปีแล้ว
"ฤดูเห็บ" คือช่วงไหนกันแน่ ความเข้าใจผิดที่พบบ่อย: หลายคนเชื่อว่าฤดูเห็บจะเริ่มต้นในฤดูใบไม้ผลิเมื่ออากาศเริ่มอุ่นขึ้น ความจริง: ฤดูเห็บคือ "ตลอดทั้งปี" ในปัจจุบัน ฤดูกาลของเห็บไม่ได้จำกัดอยู่แค่ช่วงเวลาใดเวลาหนึ่งอีกต่อไป ด้วยการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ (Climate Change) และการเกิดขึ้นของเห็บสายพันธุ์ใหม่ๆ ทำให้ความเสี่ยงที่จะถูกเห็บกัดได้ขยายเวลาออกไปเกือบตลอดทั้งปีแล้ว
ด้วยเหตุนี้ เจ้าของแมวจำนวนมากจึงเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ป้องกันพิเศษสำหรับแมวที่เลี้ยงระบบเปิดในช่วงเดือน กุมภาพันธ์ถึงพฤศจิกายน เพื่อป้องกันโรคที่เกิดจากการถูกเห็บกัด แต่จากข้อมูลล่าสุด จะเห็นได้ว่าการป้องกันตลอดทั้งปีคือแนวทางที่ปลอดภัยที่สุดสำหรับเเมวของคุณ
เห็บสามารถนำโรคร้ายต่างๆ มาสู่แมวได้ หากคุณเป็นเจ้าของสุนัข คุณอาจจะต้องรับมือกับปรสิตตัวน้อยเหล่านี้ทุกปี แม้ว่าแมวจะมีโอกาสโดนเห็บเกาะน้อยกว่าสุนัข แต่พวกเขาก็ไม่ได้รอดพ้นจากปรสิตดูดเลือดเหล่านี้ไปได้อย่างสมบูรณ์ บ่อยครั้งที่เรามักจะเจอเห็บโดยบังเอิญขณะกำลังลูบตัวแมว หรือเมื่อเห็บที่ดูดเลือดจนตัวเป่งได้หลุดร่วงลงมาและคลานหนีไป
กลไกการกัดของเห็บ เห็บจะมองหาจุดที่เหมาะสมบนร่างกายของโฮสต์เพื่อทำการกัด โดยมันสามารถดูดเลือดได้นานตั้งแต่ 2 ถึง 10 วัน ขึ้นอยู่กับชนิดของเห็บ ในแมว เรามักจะพบเห็บได้บ่อยบริเวณ หลังหู, ลำคอ, และระหว่างขา เห็บจะใช้ส่วนปากของมันในการกัด ซึ่งที่ปลายสุดจะมี "กราม" สองข้างที่มีขนาดเล็ก, ยืดหยุ่น, และมีขอบที่แหลมคม ปรสิตจะใช้กรามนี้ตัดลงไปบนผิวหนัง จากนั้นมันจะฝังส่วนปากที่คล้ายงวงลงไปในผิวหนังและเนื้อเยื่อข้างใต้ พร้อมกับหลั่งน้ำลายออกมา ซึ่งน้ำลายนี้อาจมีเชื้อโรคปะปนอยู่ เพราะไม่ใช่เห็บทุกตัวที่จะมีเชื้อแบคทีเรีย แต่ทุกตัวก็มีความเสี่ยงที่จะเป็นพาหะนำเชื้อได้
โรคร้ายที่มากับเห็บ โรคที่รุนแรงซึ่งเกิดจากเห็บ ได้แก่ โรคไลม์ (Lyme disease) และ โรคอะนาพลาสโมซิส (Anaplasmosis) ซึ่งในแถบยุโรปมักจะถูกถ่ายทอดสู่แมวผ่านเห็บแข็งสองชนิดคือ เห็บในป่า (Wood tick) และเห็บ Dermacentor
ในแถบยุโรปใต้ ยังมีโรคติดเชื้ออื่นๆ ที่สามารถถ่ายทอดผ่าน เห็บสุนัขสีน้ำตาล (Brown Dog Tick) ซึ่งสามารถพบได้บนตัวแมวเช่นกัน โรคเหล่านี้ได้แก่ ทูลารีเมีย (Tularemia) และ เออร์ลิชิโอซิส (Ehrlichiosis) เห็บสุนัขสีน้ำตาลจะออกหากินตลอดทั้งปีแต่ไม่สามารถทนต่ออุณหภูมิต่ำได้ อย่างไรก็ตาม มันสามารถอยู่รอดได้ดีมากในอาคาร ซึ่งเป็นเหตุผลว่าทำไมเราจึงสามารถพบมันได้ในที่ต่างๆ โดยเฉพาะในสถานสงเคราะห์สัตว์
อาการที่น่าสงสัย: หากแมวติดโรคที่มาจากเห็บ เขามักจะแสดงอาการเช่น เบื่ออาหาร, มีไข้, หรือมีอาการขาเป๋ ซึ่งเป็นอาการที่ไม่สามารถระบุได้อย่างชัดเจนว่าเป็นโรคอะไร ดังนั้นจึงเป็นเรื่องยากมากสำหรับคนทั่วไปที่จะสังเกตเห็นว่าโรคเหล่านี้มีต้นตอมาจากการถูกเห็บกัด
เจาะลึก: โรคไลม์ (Lyme Disease) และโรค TBE ในแมว
สองโรคที่รู้จักกันดีที่สุดซึ่งเกิดจากการถูกเห็บกัดคือ โรคไลม์ และ โรคไข้สมองอักเสบจากเห็บ (Tick-borne Encephalitis หรือ TBE) โรคไลม์ (Lyme Disease หรือ Borreliosis):
อาการของโรคไลม์:
ในบางกรณี เชื้อโรคยังสามารถสร้างความเสียหายต่อข้อต่อหรือแม้กระทั่งโจมตีระบบประสาทส่วนกลางได้ ในกรณีเหล่านี้ มีความเสี่ยงที่จะเกิดความเสียหายถาวร และโรคอาจจะกำเริบขึ้นมาได้อีกเรื่อยๆ
ทางออกเดียวคือการไปพบสัตวแพทย์ทันที สัตวแพทย์จะทำการตรวจเลือดและวินิจฉัยโรค หากผลเป็นบวกสำหรับโรคที่มาจากเห็บ สัตวแพทย์จะเริ่มทำการรักษาด้วยยาปฏิชีวนะต่อไป
แล้วโรคไข้สมองอักเสบจากเห็บ (TBE) ล่ะ?
สำหรับโรค TBE (Tick-borne Encephalitis) ซึ่งเกิดจากการติดเชื้อไวรัส TBE นั้น จากข้อมูลที่มีอยู่ในปัจจุบันพบว่า มีผลกระทบต่อแมวน้อยมาก ในขณะที่มนุษย์, สุนัข, และม้าที่ติดเชื้อนี้จะแสดงอาการรุนแรง เช่น มีความไวต่อความเจ็บปวดเพิ่มขึ้น, ชัก, และมีความผิดปกติในการเดิน แต่ดูเหมือนว่า แมวจะมีภูมิคุ้มกันต่อโรคนี้
อย่างไรก็ตาม สิ่งสำคัญที่ต้องตระหนักคือ: แม้ว่าแมวจะไม่ป่วยด้วยโรค TBE แต่พวกเขายังคงสามารถ นำเห็บที่ติดเชื้อกลับมาที่บ้านได้ ซึ่งอาจเป็นอันตรายต่อมนุษย์หรือสัตว์เลี้ยงอื่นๆ ในครอบครัว
ข้อเท็จจริงที่สำคัญ: แมวไม่มีวัคซีนป้องกันโรคจากเห็บ ณ ปัจจุบัน ยังไม่มีวัคซีนสำหรับแมว ที่สามารถป้องกัน โรคไข้สมองอักเสบจากเห็บ (TBE) หรือ โรคไลม์ (Lyme Disease) ได้ ดังนั้น มาตรการป้องกันสำหรับแมวจึงแตกต่างจากในมนุษย์และสุนัข และต้องอาศัยการป้องกันจากภายนอกเป็นหลัก
เจาะลึก: โรคอะนาพลาสโมซิส (Anaplasmosis) ในแมว ในแถบยุโรป โรคอะนาพลาสโมซิสถ่ายทอดโดยเห็บในป่า (Common Wood Tick) เชื้อ Anaplasma เป็นแบคทีเรียที่เข้าโจมตีเซลล์เม็ดเลือดขาว อาการของโรคอะนาพลาสโมซิส:
สัตวแพทย์สามารถวินิจฉัยโรคนี้ได้จากการตรวจเลือด และเช่นเดียวกับโรคไลม์ การรักษาจะใช้ยาปฏิชีวนะ อย่างไรก็ตาม รายงานการติดเชื้อ Anaplasma ในแมวนั้นพบได้น้อยมาก
อะไรคือวิธีป้องกันเห็บที่ดีที่สุดสำหรับแมว ความเสี่ยงในการติดเห็บของแมวขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย ปัจจัยที่สำคัญที่สุดคือ แมวของคุณเป็นแมวที่เลี้ยงในบ้านหรือนอกบ้าน และ คุณอาศัยอยู่ในพื้นที่เสี่ยง สำหรับเห็บชนิดใดชนิดหนึ่งหรือไม่ หากแมวของคุณออกไปข้างนอกเป็นประจำ การป้องกันที่ดีที่สุดคือการผสมผสานระหว่าง "การใช้ผลิตภัณฑ์ป้องกันเห็บ" และ "การตรวจเช็คอย่างละเอียดทุกวัน" คุณสามารถปรึกษาสัตวแพทย์ของคุณเพื่อเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ที่เหมาะสมซึ่งผ่านการทดสอบด้านประสิทธิภาพและความปลอดภัยแล้ว
1. ผลิตภัณฑ์ป้องกันเห็บชนิดต่างๆ
ข้อควรรู้: ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ช่วยป้องกันการถ่ายทอดโรคโดยการฆ่าเห็บทันทีที่มันกัด แต่มันไม่ได้ป้องกันเห็บจากการไต่ขึ้นมาบนตัวแมวและเข้าสู่บ้านของคุณ เห็บที่ยังไม่ได้เกาะสามารถเปลี่ยนจากแมวมาสู่คนได้อย่างง่ายดายผ่านการสัมผัสใกล้ชิด
2. ทางเลือกจากธรรมชาติในการไล่เห็บ
3. การตรวจเช็คขนและร่างกายเป็นประจำ
หากแมวของคุณเป็นแมวที่เลี้ยงระบบเปิด คุณควรตรวจหาเห็บบนตัวเเมวของคุณเป็นประจำ อย่างน้อยวันละครั้ง
เห็บจะมีขนาดแตกต่างกันไปตั้งแต่ไม่กี่มิลลิเมตรไปจนถึงขนาดเท่าเมล็ดเชอร์รี่ ขึ้นอยู่กับว่ามันเกาะอยู่นานแค่ไหนและดูดเลือดไปมากเท่าไหร่ ปรสิตที่เกาะแน่นแล้วจะต้องถูกกำจัดออก เพราะเชื้อโรคสามารถถ่ายทอดได้แม้จะผ่านไปหลายชั่วโมงแล้วก็ตาม การกำจัดเห็บออกโดยเร็วจึงเป็นการป้องกันที่มีประสิทธิภาพ หลังจากกำจัดเห็บออกแล้ว ให้คอยสังเกตบริเวณรอยกัดต่อไปอีกระยะหนึ่ง หากมีอาการแดง, มีไข้, หรือเบื่ออาหาร อาจบ่งชี้ว่าแมวของคุณกำลังป่วยได้
ฉันจะกำจัดเห็บออกจากแมวอย่างถูกวิธีได้อย่างไร
สิ่งสำคัญที่สุดคือคุณต้อง ใจเย็นและระมัดระวัง ในระหว่างการกำจัดเห็บ โชคร้ายที่แมวมักจะไม่ยอมอยู่นิ่งๆ เหมือนสุนัข หากเเมวของคุณต่อสู้ดิ้นรน คุณควรหาคนมาช่วยจับ เพราะในสถานการณ์ที่เลวร้ายที่สุด แมวของคุณอาจบาดเจ็บจากแหนบ หรือคุณอาจดึงปรสิตออกมาได้เพียงบางส่วนเพราะแมวหนีไปเสียก่อน
ในฐานะเจ้าของแมว คุณรู้จักสัตว์เลี้ยงของคุณดีที่สุดและจะรู้วิธีทำให้พวกเขาสงบลง บางตัวอาจยอมโดยดีเมื่อถูกเกลี้ยกล่อม ในขณะที่บางตัวอาจถูกเบี่ยงเบนความสนใจได้ด้วยขนม และก็มีแมวบางตัวที่ยอมอยู่นิ่งๆ ระหว่างการกำจัดเห็บ เพราะท้ายที่สุดแล้ว ปรสิตเหล่านี้ก็สร้างความรำคาญให้กับตัวแมวเองเช่นกัน
ขั้นตอนการกำจัดเห็บ:
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับเห็บในแมว (FAQ)
ฉันควรทำอย่างไรกับเห็บหลังจากกำจัดมันออกแล้ว
เห็บเป็นสัตว์ที่ทนทานมาก ส่วนใหญ่มักจะยังมีชีวิตอยู่หลังจากถูกดึงออกมา ดังนั้นคุณควร กำจัดมันทิ้งอย่างถูกวิธี มิฉะนั้นมันอาจจะกลับมาเกาะแมวของคุณหรือสัตว์เลี้ยงตัวอื่นอีกครั้ง
จะทำอย่างไรถ้าส่วนหัวของเห็บยังคงฝังอยู่ในผิวหนัง
บางครั้งชิ้นส่วนของเห็บอาจติดอยู่ในผิวหนังของแมวได้
ฉันจะซื้อผลิตภัณฑ์ไล่เห็บได้ที่ไหน
ปัจจุบันมีผลิตภัณฑ์ป้องกันเห็บสำหรับแมวมากมาย
แมวไปติดเห็บมาจากไหน
แมวที่เลี้ยงระบบเปิดชอบใช้เวลาอยู่ในป่าและทุ่งหญ้า พวกมันล่าสัตว์, สำรวจ, หรือแค่นอนอาบแดด และเมื่อพวกเขาทำกิจกรรมเหล่านี้ ก็หลีกเลี่ยงไม่ได้ที่จะต้องสัมผัสกับเห็บ ปรสิตเหล่านี้ส่วนใหญ่จะเกาะอยู่ตามพุ่มไม้หรือในหญ้าสูงเพื่อรอโฮสต์ตัวต่อไป
โรคอย่างโรคไลม์หรือ TBE สามารถติดต่อจากแมวสู่คนได้หรือไม่
คำตอบคือ ไม่โดยตรง โรคที่เกิดจากการถูกเห็บกัดในแมวไม่สามารถถ่ายทอดโดยตรงมาสู่มนุษย์ได้ อย่างไรก็ตาม แมวหรือสัตว์เลี้ยงอื่นๆ สามารถ นำเห็บที่ติดเชื้อกลับมาที่บ้าน ซึ่งเห็บเหล่านั้นสามารถเปลี่ยนมาเกาะมนุษย์ได้ เช่น ในระหว่างการลูบคลำ และแน่นอนว่าโรคอย่างโรคไลม์หรือ TBE ก็สามารถถ่ายทอดโดยตรงจากเห็บตัวนั้นมาสู่คนได้ ดังนั้น การป้องกันและกำจัดเห็บ ไม่ใช่แค่การปกป้องเเมวของคุณเท่านั้น แต่ยังเป็นการปกป้องตัวคุณเองด้วย
-
โรคผิวหนังในแมว
อ่านเพิ่มเติมแมวมักเลียขนของตัวเองเป็นประจำเพื่อทำความสะอาด บางครั้งพฤติกรรมนี้มักมาพร้อมกับการเกา แต่หากแมวแสดงพฤติกรรมนี้บ่อยผิดปกติ ก็อาจเป็นสัญญาณบ่งบอกถึงโรคผิวหนังได้
-
โรคเกี่ยวกับฟันในแมว
อ่านเพิ่มเติมตั้งแต่คราบหินปูนและเหงือกอักเสบไปจนถึงการติดเชื้อร้ายแรงและการสูญเสียฟัน โรคเกี่ยวกับฟันในแมวเป็นปัญหาที่พบได้บ่อย
-
การดูแลขนแมว
อ่านเพิ่มเติมจำเป็นต้องแปรงขนแมวหรือไม่ เจ้าของแมวหลายคนอาจสงสัยในเรื่องนี้ เพราะจริง ๆ แล้วเจ้าแมวเหมียวของเราก็ดูแลขนของตัวเองผ่านการเลียทำความสะอาดอยู่บ่อย ๆ ไม่ใช่หรือ
-
อาการท้องเสียในแมว
อ่านเพิ่มเติมอาการท้องเสียในแมวพบได้บ่อย และบางครั้งอาจมาพร้อมกับอาการอาเจียน สาเหตุของอาการท้องเสียในแมวนั้นมีหลายประการ
-
อาการแพ้อาหารและภาวะการแพ้อาหารแฝงในแมว
อ่านเพิ่มเติมคุณกำลังกังวลอยู่ใช่ไหม เพราะแมวของคุณมีอาการท้องเสียหรืออาเจียน และดูเหมือนจะมีอาการคันด้วย สาเหตุอาจมาจากการแพ้อาหารได้
